Tiết Thanh Minh là gì? Ngày tảo mộ và đạp thanh 2027

06/11/2026

Tiết Thanh Minh là một trong 24 tiết khí, bắt đầu khoảng ngày 4 hoặc 5 tháng 4 dương lịch và kéo dài chừng 15 ngày. Năm 2027 tiết này vào Thứ Hai 5/4/2027. Nhiều gia đình dùng dịp này để đi tảo mộ, thăm phần mộ tổ tiên. Có nơi tảo mộ vào tháng Chạp nhiều hơn. Thanh Minh không phải ngày lễ cố định ở mọi nhà, và cũng không phải ngày cần kiêng.

1. Thanh Minh là gì?

"Thanh" là trong, "minh" là sáng. Tên gọi nói lên thời tiết của đầu tháng 4: trời ấm dần, cỏ cây xanh, không khí dễ chịu. Thanh Minh là tiết thứ năm nếu đếm từ Lập Xuân, xảy ra khi Mặt Trời đến kinh độ 15 độ. Bảng đầy đủ nằm ở bài 24 tiết khí.

Vì đi theo Mặt Trời nên tiết này gần như đứng yên trên lịch dương. Ngày âm thì thay đổi nhiều. Điều đó khiến nhiều người ngạc nhiên khi đọc câu thơ quen thuộc trong Truyện Kiều: "Thanh minh trong tiết tháng ba". Tháng ba trong câu ấy nên hiểu theo mùa, khoảng cuối xuân, không phải lúc nào cũng rơi vào tháng 3 âm trên tờ lịch.

2. Ngày Thanh Minh các năm tới

Bảng dưới được tính bằng hàm tiết khí và hàm đổi lịch của Tracuutuvi, theo giờ Việt Nam. Site lấy trọn ngày giao tiết làm ngày đầu của tiết.

Bạn có thể thấy năm 2027 và 2029, ngày vào tiết còn ở tháng 2 âm. Năm 2028 thì đã sang tháng 3 âm. Đây là chuyện bình thường của âm dương lịch, không phải lỗi tính toán. Muốn xem ngày âm của một hôm bất kỳ, bạn mở lịch âm hôm nay.

Khoảng thời gian tảo mộ không nhất thiết phải đúng ngày đầu tiết. Với năm 2027, từ 5/4 đến trước 20/4 đều thuộc tiết Thanh Minh, trong đó có hai ngày cuối tuần 10 đến 11/4 và 17 đến 18/4. Gia đình ở xa thường chọn những ngày này.

3. Tảo mộ là làm gì?

"Tảo" là quét. Tảo mộ là đi dọn mộ: nhổ cỏ, đắp lại đất, sơn hoặc lau bia, thắp hương. Ở nhiều họ, việc này còn là dịp con cháu về họp mặt, ăn với nhau một bữa, kể chuyện người xưa.

Nhà có truyền thống nào thì giữ truyền thống ấy, không cần làm cả hai lần trong năm. Nếu gia đình mới đổi nơi ở, bạn hãy hỏi cô bác trong họ.

4. Đạp thanh: chuyến đi chơi đầu mùa

Đi cùng câu thơ trong Truyện Kiều là cặp từ "lễ là tảo mộ, hội là đạp thanh". "Đạp thanh" nghĩa là giẫm lên cỏ xanh, tức đi dạo ngoài đồng. Sau mùa đông lạnh, người ta thích ra ngoài, nên tảo mộ và du xuân gắn với nhau rất tự nhiên.

Ngày nay, một buổi đi bộ cùng gia đình, thăm vườn, ăn trưa dã ngoại cũng mang tinh thần đó. Trẻ em còn học được cách gọi tên từng ông bà đã khuất qua lần đi thăm mộ.

5. Khác gì Tết Hàn Thực?

Hai dịp đi sát nhau nên hay bị lẫn. Thanh Minh theo Mặt Trời, còn Tết Hàn Thực ở Việt Nam theo ngày âm, thường là mùng 3 tháng 3. Năm 2027 hai dịp cách nhau 4 ngày, năm 2029 cách nhau 12 ngày. Một bên gắn với thăm mộ, bên kia gắn với bánh trôi, bánh chay.

6. Đi tảo mộ gọn và an toàn

• Mang gì: găng tay, dao nhỏ hoặc liềm, nước, khăn, hương, hoa, một đĩa quả.
• Trang phục: giày kín mũi, mũ, áo dài tay nếu mộ ở đồi.
• Đốt hương: dọn lớp cỏ khô xung quanh, tránh ngày gió mạnh. Mùa khô, lửa ở khu đồi có thể lan nhanh.
• Vàng mã: có thể bỏ. Nếu đốt, dùng thùng sắt và đợi tắt hẳn.
• Rác: mang túi về, không để lại vỏ bao hay chai nhựa.
• Nghĩa trang công viên: theo quy định từng nơi, nhiều nơi có khu đốt riêng.

Không về được thì nhờ người thân chụp ảnh, hoặc thắp một nén hương ở nhà cũng được. Nghĩa tình không tính bằng số cây số.

7. Có cần chọn ngày tốt để tảo mộ không?

Nhiều nhà không chọn, cứ theo ngày con cháu rảnh. Nếu việc cụ thể là sửa, xây lại mộ hay cải táng, gia đình thường cân nhắc kỹ hơn và hỏi người có kinh nghiệm ở địa phương. Ngày vào tiết chỉ là mốc thiên văn, trên lịch có thể đi cùng ngày tốt hoặc ngày thường, không có ý nghĩa xấu nào riêng.

Với thuật toán của site, tiết Thanh Minh còn là lúc đổi sang tháng Thìn theo tiết khí. Phần này chỉ dùng cho những phép xem theo tiết, không liên quan đến việc thăm mộ.

8. Câu hỏi thường gặp về Thanh Minh

Thanh Minh có phải ngày nghỉ không?

Không ở Việt Nam. Đây là ngày bình thường trên lịch làm việc.

Trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai có nên đi tảo mộ không?

Quan niệm mỗi nhà khác nhau. Về thực tế, nơi đồi dốc hoặc đường xa thì nên cân nhắc sức khỏe trước.

Không tảo mộ dịp này có sao không?

Không sao. Bạn có thể đi vào dịp khác. Điều còn lại là sự nhớ ơn, không phải một ngày cụ thể.

Lời kết

Thanh Minh vừa là một tiết khí, vừa là cái cớ để gia đình cùng nhớ về những người đã mất. Năm 2027, mốc của bạn là 5/4. Hãy chọn một ngày cả nhà đi được, làm việc vừa sức và giữ cho khu mộ sạch. Thông tin trong bài chỉ để tham khảo.

Bài văn khấn liên quan: Văn khấn Tết Hàn Thực, Văn khấn khi sửa mộ, tảo mộ, Văn khấn tảo mộ tiết Thanh Minh. Xem đủ ở trang văn khấn các ngày trong năm.