Văn khấn Tết Đoan Ngọ mùng 5 tháng 5: lễ vật, giờ cúng
Tết Đoan Ngọ vào mùng 5 tháng 5 âm lịch, thường cúng gia tiên vào buổi sáng hoặc giờ Ngọ. Lễ gồm rượu nếp, bánh tro, hoa quả như mận, vải, hương đèn.
Thời điểm: Mùng 5 tháng 5 âm lịch. Trang này có ý nghĩa lễ, lễ vật, các bước làm và bài văn khấn đầy đủ để anh chị đọc khi cúng. Bài văn khấn thuộc nhóm Lễ tiết trong năm.
1. Ý nghĩa và phong tục khấn Tết Đoan Ngọ
Đoan Ngọ còn gọi là Tết diệt sâu bọ hay Tết giết sâu bọ. Đây là lúc giữa năm, trời bắt đầu nóng, sâu bọ sinh sôi, người dễ ốm. Dân gian quan niệm ăn rượu nếp, hoa quả chua vào sáng sớm để diệt sâu bọ trong người, đồng thời cúng gia tiên cầu cả nhà mạnh khỏe.
Có nhiều truyện về nguồn gốc ngày này, phổ biến là chuyện nhà thơ Khuất Nguyên bên Trung Hoa. Ở Việt Nam, dân gian kể chuyện một ông lão bày cho dân cúng bánh tro, hoa quả ngày mùng 5 để trừ sâu bọ phá mùa màng. Cách kể khác nhau, nhưng đều gắn ngày này với sức khỏe và mùa vụ.
Mâm lễ mỗi vùng một khác. Miền Bắc có rượu nếp cái hoa vàng, mận, vải, dưa hấu, bánh tro. Miền Trung có chè kê, bánh ú, trứng vịt luộc. Miền Nam nhiều nhà cúng bánh ú tro, chè trôi nước, trái cây miệt vườn. Một số nơi còn có tục hái lá thuốc vào giờ Ngọ phơi khô dùng dần, nhuộm móng tay cho trẻ, buộc chỉ ngũ sắc.
Nhiều nhà cúng sáng sớm, có nhà đợi đến giờ Ngọ khoảng 11 đến 13 giờ, ứng với tên gọi Đoan Ngọ. Sau lễ, cả nhà ăn rượu nếp và hoa quả. Ngày này nhắc mọi người chăm lo sức khỏe khi vào mùa nóng.
2. Chuẩn bị lễ vật
- Rượu nếp
- Bánh tro
- Hoa quả mận, vải
- Hương, đèn
Lễ vật nhiều hay ít tùy điều kiện từng nhà. Sạch sẽ, gọn gàng và thành tâm là đủ.
3. Các bước làm lễ
- Dọn sạch nơi cúng, bày lễ ngay ngắn
- Thắp đèn, thắp hương số lẻ
- Đứng ngay ngắn, đọc văn khấn
- Vái ba vái, đợi hương tàn rồi hạ lễ
4. Bài văn khấn khấn Tết Đoan Ngọ
Chỗ để trong ngoặc vuông là phần anh chị điền: ngày tháng âm lịch, họ tên, địa chỉ.
Nam mô A Di Đà Phật! (ba lần)
Con kính lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy Gia tiên nội ngoại họ [ ], các cụ Cao Tằng Tổ Khảo, Cao Tằng Tổ Tỷ, Bá Thúc Huynh Đệ, Cô Di Tỷ Muội cùng các vị hương linh trong gia tộc.
Con kính lạy Ngài Bản gia Thổ Địa Long Mạch Tôn thần, Ngài Đông Trù Tư Mệnh Táo phủ Thần quân cùng các vị Tôn thần cai quản trong xứ này.
Hôm nay là ngày [ ] tháng [ ] năm [ ] âm lịch.
Tín chủ con là [họ tên], ngụ tại [địa chỉ].
Nhân Tết Đoan Ngọ, tín chủ con sắm lễ dâng lên chư vị và tiên tổ.
Cúi xin che chở cho cả nhà thân tâm khỏe mạnh, qua mùa nóng bình an.
Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin chứng giám. Nam mô A Di Đà Phật! (ba lần)
5. Lưu ý khi cúng
- Rượu nếp có cồn, không nên cho trẻ nhỏ ăn nhiều, người lái xe cũng nên hạn chế.
- Hoa quả mùa này nhiều, chọn đồ tươi, rửa sạch, tránh mua quá nhiều.
- Hái lá thuốc thì chỉ dùng loại mình biết rõ, có bệnh vẫn nên đi khám.
- Lễ đơn giản là đủ, không cần mâm cỗ.
6. Câu hỏi thường gặp
Tết Đoan Ngọ cúng giờ nào?
Nhiều nhà cúng sáng sớm, có nhà chọn giờ Ngọ khoảng 11 giờ đến 13 giờ. Giờ nào thuận tiện đều được.
Mâm cúng Tết Đoan Ngọ có gì?
Phổ biến là rượu nếp, bánh tro hoặc bánh ú, mận, vải, dưa hấu, hương đèn. Tùy vùng có thêm chè, trứng luộc.