Phong thủy nhà vệ sinh: vị trí, cửa và cách giữ khô thoáng
Phong thủy nhà vệ sinh xoay quanh ba việc: vị trí không nằm giữa nhà, cửa không nhìn thẳng vào bếp, bàn thờ hay giường, và phòng luôn khô thoáng. Nếu nhà đã xây xong, bạn không cần đập phá. Đóng cửa, thông gió, giữ sạch là phần lớn việc cần làm. Đây là quan niệm truyền thống để tham khảo, không quyết định tiền bạc hay sức khỏe.
1. Vì sao nhà vệ sinh được bàn nhiều?
Trong quan niệm truyền thống, nhà vệ sinh là nơi có uế khí, tức khí không sạch. Nơi này lại nhiều nước, ẩm và tối. Theo cách nói âm dương, đây là không gian thiên về âm. Vì vậy người ta muốn nó nằm ở chỗ kín, ít ảnh hưởng tới khu vực sinh hoạt chung.
Có một điều nên biết. Nhà ở nông thôn Việt Nam xưa thường để chỗ đi vệ sinh tách khỏi nhà chính, ở cuối vườn hoặc cuối sân. Nhà vệ sinh nằm ngay trong nhà là kiểu bố trí của đời sống hiện đại. Do đó nhiều quy tắc ngày nay là cách suy rộng từ nguyên lý cũ. Các thầy và các nguồn vì thế không nói giống nhau.
Đọc theo nghĩa đời thường, những quy tắc này khá dễ hiểu. Chúng nhắm vào mùi, độ ẩm, vi khuẩn và sự riêng tư. Đó là những thứ bạn cảm nhận được hằng ngày, và cũng là những thứ sửa được.
2. Các vị trí hay được nhắc tới
Bảng dưới gom những tình huống thường gặp. Cột cuối là cách xử lý không cần sửa lớn.
| Tình huống | Quan niệm | Lý do đời thường | Cách xử lý đơn giản |
|---|---|---|---|
| Nằm giữa nhà | Tâm nhà nên sạch và thoáng | Khó có cửa sổ, mùi dễ lan ra mọi phòng | Lắp quạt hút chạy đủ lâu, đóng cửa, kiểm tra ống thoát |
| Cửa đối cửa chính | Khí vừa vào nhà đã gặp uế khí | Khách bước vào nhìn thẳng khu vệ sinh | Đóng cửa, thêm rèm hoặc vách ngăn |
| Cửa đối bếp | Chỗ nấu ăn cần sạch | Mùi và hơi ẩm bay sang nơi chế biến | Đóng cửa, bật hút mùi khi nấu, che bằng vách nhẹ |
| Chung vách bàn thờ | Thiếu trang nghiêm | Tường ẩm có thể làm hỏng đồ gỗ | Chuyển bàn thờ sang vách khác nếu được, chống thấm tường |
| Chung vách đầu giường | Ảnh hưởng giấc ngủ | Tiếng xả nước, tiếng ống chảy về đêm | Đổi đầu giường, dùng đầu giường dày hoặc tủ cách âm |
| Nằm trên bếp hoặc bàn thờ ở tầng dưới | Uế khí ở trên chỗ cần sạch | Nếu rò nước sẽ thấm xuống | Kiểm tra chống thấm định kỳ, làm trần giả nếu muốn |
Quan hệ giữa nhà vệ sinh với bếp và bàn thờ cũng có trong các bài phong thủy nhà bếp và phong thủy bàn thờ. Nếu đang thiết kế nhà mới, bạn có thể tránh các thế này từ đầu. Khi đó việc xử lý gần như không tốn thêm tiền.
3. Nên đặt ở hướng nào?
Đây là chỗ các phép nói khác nhau nhiều nhất. Bạn nên đọc như những góc nhìn song song, không phải một đáp án duy nhất.
- Theo bát trạch: nhiều người đặt nhà vệ sinh ở một trong bốn phương được xem là kém của gia chủ, để dành bốn phương tốt cho cửa, phòng ngủ, chỗ làm việc. Vị trí này tính từ tâm nhà, theo cung phi của người trụ cột.
- Theo ngũ hành: nhà vệ sinh mang nhiều nước nên gắn với hành Thủy. Có người ngại đặt ở phía Nam vì Nam thuộc Hỏa, Thủy khắc Hỏa. Có người lại ngại phía Tây Nam và Đông Bắc vì đó là Thổ. Vì các nguồn suy luận khác nhau, phương nào cũng có thể gặp một lời khuyên trái chiều.
- Theo Huyền không: phép này xét năm xây nhà, hướng nhà và vận. Cùng một vị trí, hai căn nhà có thể được đọc khác nhau. Không có một phương cố định cho mọi nhà.
- Theo thực tế: nơi có tường ngoài, mở được cửa sổ, gần trục ống thoát là nơi thuận nhất. Ở Việt Nam, đặt phía có nắng còn giúp phòng khô nhanh hơn.
Khi các tiêu chí đá nhau, bạn nên ưu tiên đường ống và thông gió. Ống thoát ngắn, đủ độ dốc giúp nhà ít tắc và ít mùi. Hướng thì chỉ nên cân nhắc sau đó.
4. Cửa và lối vào nhà vệ sinh
Cửa là phần dễ điều chỉnh nhất. Bạn có thể bắt đầu từ những việc sau.
- Giữ cửa đóng: đây là lời khuyên gần như mọi nguồn đều đồng ý. Thói quen này giúp mùi không lan ra, lại nhìn gọn hơn.
- Đổi chiều mở: nếu cánh cửa mở ra va vào cửa phòng khác, thợ có thể đổi bản lề. Việc này rẻ hơn nhiều so với dời phòng.
- Dùng cửa bền với nước: cửa gỗ thường dễ phồng và mốc ở chân. Cửa nhựa hoặc nhôm kính thường ít gặp vấn đề này hơn.
- Có khoảng đệm: một đoạn hành lang ngắn hoặc khu rửa tay đặt phía ngoài giúp tách phòng vệ sinh khỏi không gian chung.
- Phòng ngủ có nhà vệ sinh riêng: kiểu này rất phổ biến ở căn hộ. Nếu cửa nhìn thẳng vào giường, bạn dùng rèm, vách kính mờ hoặc xoay giường một chút.
5. Khô thoáng là phần quan trọng nhất
Phong thủy nói khí không nên tù đọng. Với nhà vệ sinh, điều đó có nghĩa khá cụ thể.
- Thông gió: mở cửa sổ nếu có. Không có cửa sổ thì dùng quạt hút, để chạy thêm một lúc sau khi tắm.
- Thoát sàn: sàn cần dốc về phễu thu. Vũng nước đọng lâu ngày sinh rêu và gây trơn.
- Chặn mùi: phễu thu và ống xi phông giữ một lớp nước để chặn mùi từ cống. Nếu phòng ít dùng, lớp nước có thể khô đi, nên hãy xả nước định kỳ.
- Tách khô ướt: vách kính hoặc rèm tắm giữ phần còn lại khô ráo, cũng giảm nguy cơ trượt ngã.
- Ánh sáng: đèn đủ sáng giúp phòng bớt u tối và dễ thấy chỗ bẩn. Bạn nên dùng loại đèn và ổ điện phù hợp khu vực ẩm.
- Sửa rò rỉ sớm: vòi nhỏ giọt và bồn cầu rỉ nước gây ẩm tường, lại tốn tiền nước.
Nhà có người già hoặc trẻ nhỏ thì nên thêm tay vịn, gạch chống trơn và thảm chống trượt. Bình nước nóng cần có thiết bị chống giật và được thợ có chuyên môn lắp đặt. Những việc này nên làm trước khi xét bất kỳ chi tiết phong thủy nào.
6. Bồn cầu, màu sắc và đồ trang trí
Hướng bồn cầu: quan niệm phổ biến là người ngồi không nên nhìn thẳng ra cửa. Lý do đời thường là sự riêng tư. Có nơi còn xét hướng bồn cầu theo tuổi gia chủ, nhưng không có quy định chung. Nếu ống đã cố định, bạn không cần di dời chỉ vì hướng.
Nắp bồn cầu: nhiều người khuyên đậy nắp vì quan niệm giữ uế khí. Về thực tế, đậy nắp trước khi xả giúp hạn chế nước bắn ra xung quanh. Đây là thói quen nhỏ và không tốn gì.
Màu sắc: tông sáng như trắng, kem, xám nhạt giúp phòng rộng hơn và dễ thấy bẩn. Bảng màu hợp mệnh có thể dùng cho khăn hay phụ kiện, nhưng không cần áp cho cả căn phòng.
Cây và gương: một chậu nhỏ chịu ẩm có thể làm phòng dễ chịu nếu có ánh sáng. Phòng không có cửa sổ thì cây khó sống, nên không cần ép. Gương ở đây chủ yếu để dùng. Bạn nên chọn loại chịu ẩm và bắt vít chắc.
7. Căn hộ và nhà đã xây xong
Ở chung cư, vị trí nhà vệ sinh gắn với trục kỹ thuật của tòa nhà. Bạn gần như không thể dời được. Tự ý dời có thể gây thấm sang nhà dưới và vi phạm nội quy. Cách hợp lý là coi nó như một điều kiện có sẵn.
Với căn nhà đã ở, bạn có thể đi theo thứ tự này.
- Kiểm tra mùi, thấm, tắc và sửa trước.
- Bổ sung quạt hút nếu chưa có.
- Tạo thói quen đóng cửa và lau khô sàn.
- Thêm rèm, vách hoặc đổi chiều cửa nếu vẫn nhìn thẳng vào chỗ cần tránh.
- Chỉ tính chuyện sửa lớn khi đã có dịp cải tạo cả nhà.
Nếu có việc cải tạo, gia đình nên hỏi kỹ sư về kết cấu và chống thấm trước. Muốn chọn ngày khởi công cho yên tâm, bạn tham khảo trang xem ngày tốt khởi công.
8. Câu hỏi thường gặp về phong thủy nhà vệ sinh
Nhà vệ sinh giữa nhà có phải dời đi không?
Không nhất thiết. Không có căn cứ cho thấy vị trí này gây hại cho gia đình. Nhà ống và căn hộ thường buộc phải bố trí như vậy. Bạn chỉ cần lo mùi, ẩm và thông gió. Khi hệ thống quạt hút tốt, căn phòng sẽ không còn gây phiền.
Có cần đặt muối, than hay đá trong nhà vệ sinh không?
Không bắt buộc. Than hoạt tính có thể hút bớt mùi trong không gian nhỏ, nhưng nó không thay được quạt hút và việc lau dọn. Bạn không cần mua đá hay vật phẩm nào với lời hứa hóa giải.
Cửa nhà vệ sinh đối cửa phòng ngủ thì làm sao?
Bạn giữ cửa đóng, thêm rèm cho cửa phòng ngủ nếu muốn, và đừng để đèn nhà vệ sinh sáng hắt vào giường ban đêm. Trường hợp này khá thường gặp. Nó chủ yếu là chuyện mùi và ánh sáng.
Nhà vệ sinh ở dưới gầm cầu thang có nên không?
Nhiều nhà ống làm vậy để tiết kiệm diện tích. Quan niệm truyền thống không ưa cách này, có nơi lại cho là chấp nhận được nếu sạch. Bài phong thủy cầu thang có nói rõ hơn. Về thực tế, bạn cần đủ chiều cao và đường thông gió.
Lời kết
Nhà vệ sinh tốt là nơi khô, sạch, sáng và không có mùi lan ra nhà. Vị trí và hướng có thể tham khảo khi còn được chọn. Khi nhà đã xong, phần lớn thế không đẹp có thể xử lý bằng cửa, rèm, quạt hút và thói quen dọn dẹp. Nội dung trong bài là quan niệm truyền thống, chỉ để tham khảo.